gastenboekrkaartr

Stuur een Emailtje bij vragenzoek op de websiteTerug naar het beginvolgende

De Wichita

taalgflokatiegfpopulatiegfbandsgfcultuurgfgeschiedenisgfreservatengflinksgf

De eerste blanke die een Wichita ontmoette en dit ook vast legde waren Coronado en de mannen van zijn expeditie. Coronado was een spaanse ontdekkingsreiziger die rond 1538 in het zuidwesten op zoek was naar de rijkdommen van het land. hij ontmoette de Wichita in 1541 in de great bend area van de Arkansas rivier.(zuid centraal kansas) Dat was dus zo'n 450 jaar geleden. Coronado zij over hen: " er zijn niet meer dan 25 dorpjes met huizen gemaakt van stro, alles wat ze hebben zijn bewerkte huiden van het vee dat ze doden. De kuddes lopen dichtbij rond aan de grote rivier. Ze eten het vlees rauw net als de Apache en de Jumano, zij zijn vijanden van elkaar.Deze mensen,de Wichita hebben een voordeel ten opzichte van de anderen, dat zijn hun huizen en het feit dat ze mais verbouwen."
De Wichita worden een stam genoemd, maar dit is niet helemaal correct. Er was een grote Wichita stam met een chief en een sub-chief. Maar er waren ook onafhankelijke sub-stammen of bands. deze spraken dezelfde taal en hadden dezelfde gebruiken.de stammen heten:, Waco's en de Tawakonis. De Taovayas, Tawehash, Yscani, en de Kichai zijn allemaal bands.Zij maakten dus wel deel uit van de Wichita cultuur maar zelfstandig/onafhankelijk.

De Wichita spraken de taal Wichita en maken deel uit van een grote culturele groep de Caddoan. De taal Wichita is zegt men , een van de drie Caddoan talen, de andere twee zijn Pawnee en Kichai. Voordat de Wichita naar Texas trokken leefde zij op een andere manier. Zij hadden farms en dorpen en trokken af en toe een beetje rond. Van de lente tot en met de herfst leefde zij in hun dorpen en verbouwde zij mais, pompoenen, bonen, etc. Het vreemde was wel, dat zij, ondanks het feit dat zij in de buurt van rivieren woonden, geen vis aten. tijdens de winter, lieten zij hun dorpen achter en trokken zij westwaarts om op de Bizon te gaan jagen, in de lente keerde zij dan weer terug en begonnen zij weer met verbouwen van groenten. De Wichita bowden hun huizen van stro en takken van de cedar, het waren stevige huizen die jaren meegingen. De doorsnee van een dergelijk huis was circa 10 mtr en er werd binnen gekookt. Zogauw de Wichita gingen jagen in de winter leefde ze zoals de meeste vlakte indianen in een tipi.

wichita

Iets vreemds was er wel met Wichita. De blanken die de Wichita ontmoetten vonden dat zij niet op de andere vlakten indianen leken, ze waren donkerder, korter en peeziger. George Catlin was een beroemde schilder en schrijver die in amerika rondtrok en de indianen schilderde. Op een gegeven moment trok hij rond met Colonel dodge en schilderde onderweg ook een aantal Wichita.Zij zaten onder de tattoes en zelfs de vrouwen, die Catlin omschreef als knap, hadden tattoeages. De kleren die zij droegen waren bijna te simpel in verhouding met de tatoeages die zij hadden. Deze waren een ingewikkeld patroon van stippen en lijnen. De kleding was gemaakt van gelooide huiden. De mannen droegen shirts , lende doeken en been kappen. mannen en vrouwen droegen Moccasins. De vrouwen droegen jurken die liepen van hun kin tot op de enkels.
Archeologen hebben bewijs gevonden van het feit dat de Wichita al handelde, ver voordat de eerste blanken kwamen. We weten dat ze nadat ze naar texas verhuisd waren, ze handelde met stammen van de zuidelijke plains aan beide kanten van de rode rivier. Ze hebben zelfs gehandeld met stammen die zo zuidelijk woonde ter hoogte van Waco. De blanken handelde weer met de indianen aldaar en zij namen de gekochte zaken weer mee naar het oosten, naar de mississippi rivier. Zo kan het zijn dat je Wichita zaken in Mississippi tegen komt. De Wichita verhandelde waarschijnlijk van alles, gedroogde mais, gelooide huiden en pijlpunten. Maar het belangrijkste ruilmiddel dat ze hadden waren Bizonhuiden. Deze waren zeer speciaal. De Wichita hadden een manier ontwikkeld om de huiden zacht te maken aan de ene kant en de haren aan de andere kant te laten zitten, zo kreeg je unieke zachte bontmantel en deze waren zeer gewild bij zowel indianen als blanke handelaren. Ook vermoedden we dat ze zogenaamde Bois de Arc bogen vehandelden. Bois de Arc is een stevige boom dat uitstekend hout levert om bogen mee te maken.
In de Wichita cultuur hadden zowel de mannen als de vrouwen zo hun specialiteiten. De mannen waren voornamelijk bezig met jagen of krijg voeren, maar kapte ook de grote palen voor de huizen en maakte hun eigen wapens en gebruiksmiddelen. De vrouwen waren voornamelijk bezig met het draaiende houden van de organisatie van het gezin en dorp. Zij waren onder ansdere verantwoordelijk voor het looien van de huiden, voor het land zorgen, het maken van kleding, verzamelen van brandhout , koken, het omheinen van de velden, het verzamelen van voedsel en het verzorgen van de kinderen. De zorg van de kinderen werd na het tiende jaar opnieuw verdeelt, de mannen zorgden voor de jongens en de vrouwen voor de meisjes. De opvoeding werd niet geheel door de vader of moeder gedaan, vanaf hun tiende jaar kregen ze ook instructie van andere familieleden, waarvan ze er een aantal gewoon vader of moeder noemde, de familie structuur is complex !
Op een krijgstocht gaan of een krijgstocht leidden was een aangename bezigheid voor de zowel jongere als de oudere krijgers. De jongere wilden zich nog bewijzen dus hielden zij zich er vaker mee bezig. Een van de jongens benaderde dan de andere en zei dan gewoon dat hij een krijgstocht wilde leidden en vroeg dan wie er mee ging. Meer was er niet nodig om een aanvoerder van een dergelijke krijgstocht te zijn. de ervaren en of dappere krijgers kregen natuurlijk wel veel meer krijgers mee dan de onervaren krijgers. De status van een krijger werd zowel afgemeten aan het aantal vijanden die hij gedood had als ook het aantal coups dat hij gepleegd had. Een coup was, iemand op het lichaam aanraken, dit werd beschouwd als zeer dapper. natuurlijk werden in de winter stoer de verhalen aan elkaar verteld rond het kampvuur. Wanneer een krijgstocht of oorlog afgelopen was dan waren de krijgs chiefs weer gewone krijgers, ze waren in aanzien gestegen maar kregen hierdoor niet meer te vertellen. Toch hadden alle krijgers gezamelijk we wat te vertellen binnen de stam. In de grote Wichita stam, kozen de krijgers gezamelijk het nieuwe opperhoofd. Het opperhoofd onderhield weer de contacten met de stammen die in de buurt leefden. Binnen de grote Wichita stam was er ook een sub-chief, deze werd "the one who locates " genoemd, omdat het zijn belangrijkste taak was om een nieuwe lokatie voor het dorp te zoeken als dit nodig was. Zowel de chief als de sub-chief hadden hun eigen volgelingen, maar de krijgers zorgden er wel voor dat geen van beiden te veel te vertellen kreeg binnen het dorp. De functie van chief is een beetje te vergelijken met die van de volksvertegenwoordigers van deze tijd, er was altijd overleg en de meeste besissingen gingen over dagelijkse zaken.

Naast de chief en sub-chief hadden de Wichita ook geestelijke leiders, deze werden shamanen genoemd. Zij bewaakte de uitvoering van procedures en ceremonies, ook werden zij wel medicijn mannen genoemd.
Binnen het dorp was het niet nodig om iemand te hebben die de orde bewaarde, deed je iets verkeerd dan moest je verantwoording afleggen aan vele familieleden.

Naast het verkrijgen van status hadden de rooftochten nog een degelijkander doel. Zij maakten gevangenen om hen als slaven te gebruiken of terug te verkopen en stalen vele paarden, zo waren de Wichita de hofleverancier van de fransen als het om slaven gaat. Toen de Wichita in Texas arriveerden kregen ze pas echt de smaak te pakken van het roven , vooral toen ze veel omgingen met de Comanches.

Rond 1700, stond Texas onder Spaanse heerschappij, in dezelfde tijd trokken de Wichita het gebied binnen.
De reden hiervan was, dat andere stammen zoals de Osages erg vijandelijk waren en het land van de Wichita wilde hebben. Sommige Wichita trokken zover zuidwaarts als het plaatje Waco(vernoemd naar een Wichita band). Maar de meeste Wichita bleven toch in het noorden van Texas. Zij leefde bij de rode rivier in een gebied wat het spaanse fort genoemd wordt. nadat zij in Texas aangekomen waren, raakten zij bevriend met de machtige Comanches. Iedereen was bang voor de Comanches, dus de Wichita waren blij dat ze hen als bondgenoot hadden.

Eens, toen de Comanche bij de Wichita op bezoek waren in hun dorp vlakbij Rush Springs, viel de amerikaanse cavalerie aan. Zij waren echter niet op zoek naar de Wichita maar naar de Comanches. De Comanche vochten dapper en doodde een aantal soldaten, veel comanche werden gedood en zelfs een Wichita. Hiervan waren de Wichita zo geschrokken dat ze bescherming zochten in fort Arbuckle, ze vonden het niet fijn als er zomaar onverwachts invallen kwamen van Amerikaanse soldaten.
De Wichita waren geen makkelijke buren. Veel kolonisten waren kwaad over het vele bedelen, stelen en roven van de Wichita. Bijvoorbeeld, , in 1757 werd de San Saba Missie gebouwd, speciaal voor de Lipan Apache, maar voordat hij in gebruik genomen kon worden was hij al zo vaak geplunderd dat hij al weer snel verlaten was.
Na al dit geroof en gesteel waren de Texanen zo pssig op de Wichita dat ze besloten ze in reservaten op te sluiten zodat ze wat beter onder controle te houden waren. Dus werden de Wichita samen met een aantal Comanches en wat andere Indianen in eht reservaat bij de Brazos rivier gestopt, het Clear Fork reservaat. Langzaam waren de Wichita wanhopig geworden, het grootste deel van de bevolking was gestorven aan de pokken epedemie van 1837 en ze waren met te weinige om nog langer verzet te bieden tegen de kolonisten. Toch bleven de Wichita goede dieven en rovers en ze bestalen de kolonisten dan ook continu van hun paarden en vee. In 1859 hadden de Texanen genoeg van het gedrag van de Wichita. Zij wilden overigens ook het land hebben waarop het Brazos reservaat zich bevond. Dus kwamen diverse Indian Agents bij elkaar en brachten de Wichita weg uit Texas naar Indiaans gebied. Uiteindelijk belandden de Wichita in een reservaat vlakbij Fort Cobb in Oklahoma. En dat is ook de plaats waar op dit moment de meeste Wichita wonen.

wichita 2